‘Basın Bayramı' olarak kutlanır.
Her 24 Temmuz'da çok sayıda mesaj yayınlanır;
Hemen hepsi "Türk basınında sansürün kaldırılmasının..." diye başlar...
xxx
Geçen hafta Resmi Gazete'de yayınlanan bir düzenlemeyi görünce, bir kez daha "yıllardır biz neyi kutluyoruz" diye düşünmeden edemedim doğrusu.
46 yıldır yürürlükte olan bir yönetmeliği kaldıran tek cümlelik bir değişiklikti.
Meğer 11 Temmuz 1966 tarihinde ‘Sansür Yönetmeliği' çıkarılmış.
Uygulanmasından Milli Savunma Bakanlığı sorumlu.
Gerçi sadece savaş ve sıkıyönetim dönemleri için geçerli ama...
Öyle ilginç düzenlemeler var ki;
İnsan şaşırıyor, bunları nasıl akıl ettiler diye:
-Mektuplar iki sayfadan fazla olamaz. Her sayfada 25 satırdan fazla yazı bulunamaz. Yazılar kağıdın yalnızca bir yüzüne yazılır. Astarlı zarf kullanılamaz.
- Her türlü gönderide şifre ve stenografi olamaz. Cümlelere bir anlam verilmeyecek yazılar yer alamaz.
-Şehirlerarası konuşmalar Türkçeden başka bir dilde yapılamaz. Açık konuşulmayan kapalı ve imalı kelimeler kullanılan konuşmalar derhal kesilir.
-Gazetelere reklam ve ilan verenlerin kimlikleri yetkili makama bildirilecek. Muhtevası anlamlı olan ilan ve reklamlar yayınlanmaz.
-Türk halkı ve askerlerin moraline zarar verecek haberler yasak.
-Sansür kurulunun izin vermediği hiçbir kitap yayınlanamaz.
-Kişilere ait fotoğraflar sansüre tabi tutulur. Foto muhabirlerinin çektiği fotoğraflar sansür kurulunca sansür edilir.
-Fotoğraflar, bulundukları bölgede banyo edilerek sansüre tabi tutulur. Banyo sırasında da sansür kurulundan birisi hazır bekler. Banyo edilecek ortamın bulunmadığı ortamda fotoğraf makinesi ile dolaşmak dahi yasaktır.
-Hiçbir tiyatro ve sinema eseri sansürden geçmedikçe gösterilemeyecek.
-Gramafon plakları ve basılmış müzik eserleri de sansüre tabi.
- Körler için basılan kabartma baskılı yazılar ancak uzman personel kontrol ederse gönderilebilecek.
xxx
24 Temmuz 1908'de 2. Meşrutiyet ilan edilince o dönemin gazeteleri, 1876'dan kalma sansür kararnamesini uygulamama kararı almışlar.
Aynı gece gazete provalarını görmek için gelen sansür memurlarını kovmuşlar.
İşte o günden buyana 24 Temmuz ‘basın bayramı' olarak kutlanıyor.
xxx
Resmi Gazete'nin internet sitesinde ‘sansür' yazıp arama yaptırınca üç sonuç çıkıyor.
Birisi, 25.10.1923 tarihli;
"Sansürün İlgâsına Dâir Dâhiliye Vekaletinin 7 Teşrîn-i Evvel 339 Tarihli Kararnâmesi..."
Arapça harflerle olduğu için içeriğini okuma şansımız olamadı.
Diğeri 11.07.1966 tarihli ‘Sansür Yönetmeliği..."
Sonuncusu ise "Sansür Yönetmeliğinin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Yönetmelik."
Tarihi yeni: 30.10.2012
Acaba, 30 Ekim'i ‘yeni basın bayramı' mı ilan etsek...
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder